Czym jest piekno?
W encyklopedii piÄ™kno jest ujÄ™te jako podstawowa wartoÅ›ciujÄ…ca dodatnio kategoria estetyczna. W estetyce rozumianej jako „nauka o piÄ™knie”, piÄ™kno stanowi wartość naczelnÄ…. Jest to zespół cech: proporcja ksztaÅ‚tów, harmonia barw, dźwiÄ™ków, który sprawia, że coÅ› siÄ™ podoba, budzi zachwyt. PiÄ™kno to także wysoka wartość moralna wykazywana przez danÄ… osobÄ™.PogoÅ„ za piÄ™knem trwa od wieków. Åšwiadczy o tym pÅ‚askorzeźba na grobowcu Ptahhotepa, przedstawiajÄ…ca go podczas robienia pedikiuru. Dowodem tego jest też Kleopatra. Ta starożytna królowa malowaÅ‚a sobie oczy barwnikiem ze sproszkowanych minerałów. W XVIII chęć stania siÄ™ piÄ™knym doprowadzaÅ‚a do różnych chorób, a czasem nawet do Å›mierci, ponieważ do wyrobu różu używano siarkÄ™ i rtęć. W XIX wieku kobiety, pragnÄ…ce być chudsze Å›ciskaÅ‚y siÄ™ gorsetami z fiszbinów i stalowych drutów, co uniemożliwiaÅ‚o caÅ‚kowite oddychanie.
Już starożytni filozofowie starali siÄ™ uchwycić, co można nazwać piÄ™knem. Platon uważaÅ‚, że „Co jest piÄ™kne, jest dobre”. Poeta John Keats twierdzi, iż „PiÄ™kno jest prawdÄ…. Prawda jest piÄ™knem”, a Anatol France pisze, że „PiÄ™kno jest wyrazistsze od samej prawdy”.
W Å›redniowieczu autorzy obrazów i poeci oddawali piÄ™kno w zupeÅ‚nie inny sposób niż teraźniejsi. Starali siÄ™ oni uchwycić piÄ™kno Boga oraz osób i rzeczy znajdujÄ…cych siÄ™ w Jego bliskim otoczeniu. Ludzie, zwierzÄ™ta i rzeczy znajdujÄ…ce siÄ™ na ziemi byÅ‚y w tamtej kulturze pojmowane za brzydkie, gdyż nie mogÅ‚y siÄ™ równać z Bogiem, który byÅ‚ powszechnym obrazem piÄ™kna. W Tryptyku Hansa Memlinga „ SÄ…d ostateczny”
Dawniej w Chinach dorośli krępowali małym dziewczynkom stopy, ponieważ w kulturze chińskiej kobieta, która miała małą stopę była uważana za piękną. Teraz jest to nielegalne, bo krępowanie stóp prowadziło do zapadania się ich podbicia, co powodowało charakterystyczny chód u Chinek.
Niegdyś obsesja na punkcie piękna kazała Eskimosom nosić buty, do których dostawał się śnieg. Zmuszało to kobiety do kołysania biodrami, ale czyniło je to bardziej atrakcyjniejszymi w oczach mężczyzn.
W plemieniu Txikao w Brazylii wojownik maluje swoje ciaÅ‚o w cÄ™tki, które majÄ… upodobnić go do jaguara. Na wyżynach Papui – Nowej Gwinei mężczyźni z ludu Huli starannie malujÄ… twarze, przygotowujÄ…c siÄ™ do corocznego Å›wiÄ™ta sing – sing. Tam obiektami piÄ™kna sÄ… mężczyźni.
W kulturze zachodniej mężczyźni wolą kobiety o gładkiej skórze, dużych, szeroko rozstawionych oczach, pełnych ustach, małym nosku i krągłych kształtach. Cechy te są, bowiem znakami młodości, dobrego zdrowia i płodności. W Teksasie, w jednym miasteczku z okazji ukończenia szkoły średniej, dziewczętom funduje się zabieg powiększenia biustu. Być męskim to znaczy być dobrze zbudowanym. Mężczyzna jest pięknym, gdy pod jego skórą znajdują się sploty mięśni.
W ubiegłym roku w Stanach na środki do pielęgnacji ciała wydano ponad 19 miliardów dolarów, na wyroby perfumeryjne i środki do makijażu ponad 12 miliardów dolarów. Na odchudzanie przeznaczono 20 miliardów dolarów. Pomimo, że koszty są tak ogromne, pogoń za pięknem trwa do dziś.
Cyprian Kamil Norwid pisaÅ‚: „Bo piÄ™kno na to jest, by zachwycaÅ‚o”. WedÅ‚ug Å›w. Tomasza z Akwinu sÄ… trzy warunki piÄ™kna:
1. peÅ‚nia, czyli doskonaÅ‚ość rzeczy – piÄ™knem jest to co nie ma skazy
2. proporcja, czyli harmonia – współgranie wszystkich elementów
3. blask, czyli bÅ‚yszczÄ…ce jest piÄ™kne – to co bÅ‚yszczy jest piÄ™kne, bo piÄ™kno jest bÅ‚yszczÄ…ce
Podsumowując, piękno to zbiór cudownych cech tkwiących w człowieku, sposób, w jaki odnosi się do innych i w jaki się zachowuje. Piękno tkwi w naszych emocjach, jest sprawą gustu. Jest to rzecz doskonała, która wyróżnia się spośród innych idealną harmonią. Są dwie teorie piękna:
1. subiektywna – rzecz jest piÄ™kna, jeżeli znajdzie siÄ™ wewnÄ™trzne piÄ™kno
2. obiektywna – piÄ™kno rzeczowe
Z badaÅ„ wynika, że ludzie atrakcyjni wiÄ™cej zarabiajÄ…, częściej wywoÅ‚ywani sÄ… do odpowiedzi w szkole, dostajÄ… Å‚agodniejsze wyroki skazujÄ…ce i ogólnie uważani sÄ… za najbardziej przyjacielskich. Don Symson powiedziaÅ‚, że: „PiÄ™kno nie jest żadnÄ… fanaberiÄ…. PiÄ™kno ma swoje znaczenie. PiÄ™kno jest funkcjonalne”.