Społeczne uwarunkowania altruizmu wśród młodzieży - praca magisterska

Praca magisterska
napisana w Zakładzie Psychologii Ogólnej
pod kierunkiem dra Piotra Próchniaka

Autor: Sebastian Tolka

Wstęp
1. Teoretyczne podstawy altruizmu
1. 1. Istota altruizmu
1. 2. Geneza altruizmu
1. 3. Typy zachowań altruistycznych
1. 4. Osobowość altruistyczna
1. 5. Społeczne uwarunkowania altruizmu
1. 6. Sylwetki znanych altruistów
2. Metodologia badań własnych
2. 1. Problemy badawcze
2. 2. Hipotezy
2. 3. Opis narzędzia
2. 4. Badane osoby
3. Społeczne uwarunkowania altruizmu w świetle badań własnych
3. 1. Płeć a altruizm
3. 2. Sytuacja materialna a altruizm
3. 3. Wyniki szkolne a altruizm
3. 4. Więzy emocjonalne w rodzinie a altruizm
3. 5. Religijność a altruizm
Zakończenie
Spis tabel
Bibliografia
Aneks

Wstęp
Przyszło nam żyć w bardzo dynamicznych czasach. Do znudzenia powtarza się o postępie techniczno – cywilizacyjnym, społeczno – ustrojowym, tudzież kulturowym. Środki masowego przekazu coraz częściej kształtują nasze poglądy na różne tematy. Nawet nie zdajemy sobie z tego sprawy jak szybko wydajemy sądy o czymś (lub o kimś), tak naprawdę nam zupełnie obcym. Media manipulują naszymi umysłami, chociaż często temu zaprzeczamy. Można oczywiście stwierdzić, że to banał, ale można również bardzo szybko udowodnić, że we wcześniejszym stwierdzeniu jest dużo racji. Wystarczy tylko prześledzić informacje z kraju, które przekazywane są nam za pomocą prasy, radia, telewizji itp. W 30 minutach telewizyjnych programów informacyjnych zawarta jest esencja mijającego dnia, który wg twórców tychże aż „po brzegi” wypełniony był korupcją, wojnami, rozbojami, bijatykami policjantów z kibicami etc. „Białymi krukami” programów, których misją jest przekazywanie jak najprawdziwszych informacji, są pozytywne, ale (mogłoby się wydawać) jakże nieczęsto spotykane zdarzenia. Aż nieprawdopodobne, że na tyle niegodziwości przypada tak mały procent informacji, które mogłyby sprawić, że człowiek byłby dumny z tego, iż jest człowiekiem. Ale cóż? „Złe informacje szybko się rozchodzą”. Można przypuszczać, że to powiedzenie stało się wyznacznikiem pracy dziennikarskiej. Mogłoby się wydawać, że nikogo już nie obchodzą te jaśniejsze strony ludzkiej natury, ludzkiej działalności. Wszyscy jednak wiemy, że lepiej słucha się czegoś dobrego, przyjemnego, co podnosi na duchu.

W nieokiełznanym „wyścigu szczurów”, którego albo jesteśmy świadkami, albo uczestnikami zapominamy o hierarchii naszych moralnych wartości, którą może przez lata tworzyliśmy przy pomocy rodziców, dziadków, nauczycieli, rówieśników. Zapominamy o sprawiedliwości, wolności, tolerancji. Zapominamy o altruiźmie. Zapominamy do tego stopnia, że nie potrafimy określić czym jest altruizm. Wiele osób, które pytały mnie, czego będzie dotyczyć moja praca magisterska, na odpowiedź, że będzie o altruiźmie, robiła wielkie oczy. Następnie pojawiało się pytanie: „ A co to jest altruizm?”. To jeszcze jeden dowód na to jak rzadko pojawia się ten termin w mediach. Gdybym pisał o egoiźmie, na pewno nie było by pytania dotyczącego definicji tego terminu. Chyba każdy wie czym jest egoizm, prawie nikt – czym jest altruizm.

Aż trudno uwierzyć, ale polska literatura naukowa jest zawstydzająco uboga w pozycje poświęcone altruizmowi. Można by przypuszczać, że to nieinteresujący temat, że o altruiźmie nie można wiele powiedzieć, że altruizm to tylko altruizm.

W swojej pracy postaram się przybliżyć zjawisko altruizmu bardziej szczegółowo. Niniejsza praca ma na celu przedstawienie altruizmu oraz jego społecznych uwarunkowań wśród młodzieży.

Rozdział 1 obejmuje teoretyczne podstawy altruizmu, jego istotę, genezę jak również typy tego zjawiska. Zawarte są w nim również informacje dotyczące społecznych jak i osobowościowych jego uwarunkowań. Rozdział kończy przedstawienie dwóch najjaskrawszych (moim zdaniem) przykładów altruistów w osobach Janusza Korczaka oraz Matki Teresy z Kalkuty.

W rozdziale 2 zawarte są treści dotyczące metodologii badań własnych. Przedstawione są w nim problemy badawcze jak i też hipotezy. Opisane jest narzędzie, którym się posłużyłem, aby ustosunkować się do hipotez. Rozdział ten zawiera także opis miejsca badań oraz osób biorących w nim udział.

Rozdział 3 zawiera badania własne mające na celu odpowiedzenie na postawione wcześniej problemy badawcze, które dotyczyły altruizmu i jego zależności od płci, sytuacji materialnej, szkolnej, więzów łączących rodzinę oraz stosunku do religii.

Pracę kończy krótkie podsumowanie i wnioski oraz spis tabel, jak również aneks i zawarte w nim narzędzie badawcze.

Całość pracy magisterskiej w załaczniku