Państwo współczesne

Ř Termin państwo:
§ Starożytni grecy – panstwo-miasto – polis
§ Rzymianie – civitas, res publika , po zmianie na republike używano nazwy imperium
§ W wiekach średnich – regnum dla państwa rządzonego przez monarchę, jak również pojawiło się nowe pojecie terra ,czyli ziemia
§ W znaczeniu dzisiejszym termin państwo zaczęto przyjmować na ziem ich polskich od przełomu XVIII i XIX

Ř Definiowanie państwa:
§ Koncepcja Arystotelesa – określał państwo jako pewna wspólnotę
(organizacje) rożnych grup ludzi niezbędnych do jego istnienia; państwo w tym ujęciu to wspólnota równych
§ Trójelementowa definicja państwa Jellinka – ludność + terytorium + władza najwyższa
§ Ujecie państwa przez katolicka naukę społeczna – Tomasz z Akwinu; traktuje państwo jakoś społeczność doskonałą, samowystarczalna, niezależną i samorządną; istnienie pastwa wiąże się ściśle z występowaniem pewnego porządku prawnego oraz władzy, która by chroniła, miała możliwość zaspokojenia potrzeb obywateli oraz gwarantowała im pokój od zewnątrz
§ Marksistowska wizja świata – zakłada, ze państwo jest organizacja przymusowa, służąca klasie panującej
§ Polski filozof Czesław Znamierowski twierdził, ze państwo jako organizacja władcza, unormowana konstytucja, jest niezbędna dla społeczności o większej liczbie mieszkańców, żyjących na większym terytorium – celem państwa ochrona i obrona mieszkańców, utrzymanie porządku wewnętrznego
Ř Elementy pojęcia państwa jako organizacji społeczeństwa:
Dość powszechnie interpretuje się państwo jako formę organizowania się spoleczenstwa na określonym etapie jego rozwoju społecznego. W tym znaczeniu państwo jest polityczna organizacja społeczeństwa, wyposażona w suwerenna władze, jest tez organizacja terytorialna i przymusowa. Poszczególne elementy takiego sposobu ujęcia pastwa:
§ Panstwo, jako organizacja polityczna, gdyż koncentruje swoja aktywność wokół zarządzania
§ Państwo, jako organizacja suwerenna, której suwerenność ma wymiar zew. – Państwo to organizacja niezależna od innych państw w podejmowaniu decyzji i wew. – władza państwa jest władza najwyższa
§ Państwo, jako organizacja terytorialna, tzn. obejmuje ludzi znajdujących się na danym terytorium zakreślonym granicami; państwo zachowuje wyłączność do danego terytorium
§ Państwo, jako organizacja przymusowa, a przynależność do niej ma charakter sformalizowany: określa ja obywatelstwo

Ř Wiek XX to okres postępującego demokratyzowania zasad, struktur i mechanizmów państwowych. Następuje ono w poszczególnych krajach w rożnym czasie i z rożna intensywnością. Jest w dużym stopniu zdeterminowane konsekwencjami dwóch wojen światowych oraz rozwojem, a następnie załamaniem się systemów militarnych. Do pierwszej wojny światowej historia świata miała- w wysokim stopniu – charakter europocentryczny, dotyczyła przede wszystkim Europy i prze Europę była kształtowana. Wojna ta doprowadziła do podziału na państwa liberalno-demokratyczne oraz państwa autorytarne i totalitarne, przede wszystkim o orientacji faszystowskiej lub – jak w przypadku ZSRR – komunistycznej. Druga wojna światowa stworzyła nowa sytuacje z przewaga państw o komunistycznych reżimach politycznych. Równocześnie klęska Niemiec, Włoch i Japonii doprowadziła do demokratyzacji tych państw i niektórych krajów od nich uzależnionych.

Po drugiej wojnie światowej rozszerzył się proces dekolonizacji, prowadzący do powstania suwerennych państw w miejsce dotychczasowych kolonii krajów europejskich.

Ř Funkcje współczesnego świata:
Funkcją państwa nazywa się całokształt jego działalności w określonej sferze życia społeczeństwa.
Zakres, intensywność i treść działalności pastwa zmieniają się w procesie historycznym. Każde jednak panstwoo realizuje funkcje wewnętrzna i zewnętrzna.
Ř Funkcja wewnętrzna państwa polega na zapewnieniu porządku i bezpieczeństwa kraju. Służą temu działania podejmowane m.in. przez organy administracji, policje, prokuraturę, sadownictwo, służby więzienne.
Ř Funkcja zewnętrzna to całokształt działalności prowadzonej w zakresie stosunków z innymi państwami i organizacjami międzynarodowymi, zmierzającej do ochrony interesów, których rzecznikiem jest dane państwo. Funkcje te realizują przede wszystkim służby dyplomatyczne danego kraju.
Ř Funkcja gospodarczo-organizatorska wyraża się w organizowaniu gospodarki, o oddziaływaniu na nią. To zagwarantowanie bezpieczeństwa systemu pieniężnego, organizowanie przedsięwzięć gospodarczych itp.
Ř Funkcja socjalna w zależności od stopnia jego zamożności i realizowanej doktryny politycznej, obejmuje działania zmierzające do zapewnienia min egzystencji jednostkom i grupom społecznym, bezpieczeństwa i higieny pracy, do tworzenia miejsca pracy, ochrony środowiska naturalnego.
Ř Reasumując do podstawowych żądań państwa należy zwłaszcza: ochrona pokoju wewnetrznego i praworządności, obrona przed ingerencja z zewnątrz, ochrona autorytetu państwa i dobrego imienia obywateli.
Ř Najważniejsze zasady współczesnego prawa wyborczego:
Ř Powszechność prawa wyborczego oznacza, ze wszyscy obywatele panstwa, którzy spełniają okreslone przez ordynacje warunki, mogą głosować lub być wybierani
Ř Równość prawa wyborczego oznacza, za każdy uprawniony ma jeden glos
Ř Bezpośredniość prawa wyborczego oznacza, ze wszyscy obywatele uprawnienie głosują na kandydatów osobiście
Ř Tajność w glosowaniu
Ř Większościowy system wyborczy polega na rozdziale mandatów odpowiednio do liczby głosów w danym okręgu.

Ř Partia:

Ř To zorganizowana grupa ludzi, która posiada program i walczy o zdobycie lub utrzymanie władzy w celu realizacji swojego programu
Ř Każda partia posiada:
Ř Program polityczny
Ř Strukturę organizacyjna
Ř Cel
Ř System prezydencki:
Ř System parlamentarny:
Ř Reżimy dyktatorskie:
Ř Występują w krajach kapitalistycznych i komunistycznych
Ř Kuba – Castro chodzi w mundurze od czasów rewolucji kubańskiej 1959r. Nie zrezygnował z hasła: „socjalizm albo śmierć”
Ř Libia – Muammar Kadafi rządzi krajem od 1969r., fascynuje się radykalnym nacjonalizmem arabskim, islamskim fundamentalizmem i socjalizmem w gospodarce

Ř Federacja, konfederacja,

Ř FEDERACJA - Panstwo zwiazkowe, panswto o strukturze zlozonej; np. USA, Meksyk, Indie, Niemyc (landy), Szwajcaria (kantony)

Ř KONFEDERACJA – polaczenie na zasadzie umowy miedzynarodowej grupy panstw w okreslonych celach, powolujaca dla nich wspolne organy ; np. Wspolnota Niepodleglych Panstw utworzona 1991r. przez Rosje, Bialorus i Ukraine a dzis obok panstw baltyckich, czyli Litwy Lotwy i Estonii, grupujaca wszytskie republiki radzieckie.

Ř Ustroje polityczne:
Ř Państwo demokratyczne:odwoluje się do powszechnie uznawanych zasad, wartosci , norm praktykowanych i wzbogacanych w procesach rozwoju cywilizacyjnego
Ř Realizowane zasady:
Ř Suwerennosc narodu
Ř Pluralizm polityczny
Ř Podzial wladzy