Komórka
Komórka – najmniejszy i niepodzielny ukÅ‚ad żyjÄ…cy zdolny do samodzielnego rozmnażania i wykonywania podstawowych czynnoÅ›ci życiowych. Może być samodzielnym organizmem lub tworzyć skÅ‚adnik zespoÅ‚u komórkowego.Komórka roÅ›linna:
• bÅ‚ona komórkowa
• Å›ciana komórkowa
• mitochondrium
• wodniczka
• ciaÅ‚ko zieleni
• cytoplazma
• jÄ…dro
Komórka zwierzęca
• mitochondrium
• wodniczka
• bÅ‚ona komórkowa
• jÄ…dro
• cytoplazma
Metabolizm – procesy fizyczne i chemiczne zachodzÄ…ce w komórkach, warunkujÄ…ce ich życie oraz życie caÅ‚ego organizmu (odżywianie, oddychanie i wydalanie)
Hierarchia poziomów organizacji materii:
Nieożywione:
• pierwiastki (P, S, O, H, N, C)
• zwiÄ…zki (kwas nukleinowy, aminokwasy, glukoza, tÅ‚uszcze)
• organelle (mitochondrium, jÄ…dro, chloroplast)
Ożywione:
• komórki (roÅ›linna, zwierzÄ™ca)
• tkanki (kostna, mięśniowa)
• narzÄ…dy (serce, nerka)
• ukÅ‚ady narzÄ…dów (ukÅ‚ad oddechowy, pokarmowy)
• organizm (roÅ›lina, zwierzÄ™, grzyb)
• populacja (ludzie, ptaki, rosliny)
• biocenoza (zespół populacji rożnych gatunków w danym Å›rodowisku)
• biosfera (strefa zamieszkana przez organizmy żywe)
Substancje organiczne – biaÅ‚ka, cukry, tÅ‚uszcze, kwasy nukleinowe
Substancje nieorganiczne – woda, sole mineralne