Białka-podział

BIAŁKA- są podstawową strukturą we wszystkich żywych komórkach. Wykorzystywane są w budowie hormonów,układów transportujących krwi oraz enzymów.
Białka to związki organiczne, które syntetyzowane są przez wszystkie tkanki i narządu organizmu (najaktywniejsza jest wątroba i mięśnie).Mogą powstawać również z produktów przemiany enzymów i innych białek.

BUDOWA BIAŁEK
Każde białko zbudowane jest z aminokwasów endogennych albo egzogennych.
Znane jest 20 aminokwasów , z czego 9 są to aminokwasy egzogenne (tzn.takie ,które nie mogą być wytwarzane przez ludzki organizm i muszą być dostarczane w pokarmie).
Natomiast aminokwasy endogenne wytwarzane są przez sam organizm.

PODZIAŁ BIAŁEK

Białka dzieli się na:

1. Proste tzw. proteiny ( to dawna nazwa białek prostych), które nie zawierają składnika
niebiałkowego.
2. Złożone tzw. proteidy , zbudowane są z białka i substancji niebiałkowej.
Do białek prostych zalicza się:

1. białka włókniste czyli:
a/ keratyny (występuja we włosach, skórze,kopytach, rogach)
b/ kalogeny (stanowią 80 % tkanki łącznej)
c/ elastyny (wyt. w chrząstkach , wiązadłach)
2. białka globularne czyli :
a/ albuminy ( wyst. we krwi , jajach, mięśniach)
b/ globuliny ( wyst. we krwi ,mleku)
c/ prolaminy ( białka zapasowe nasion roslin)
d/ gluteliny (wyst. w nasionach)
Do białek złożonych zaliczamy :

1. fosfoproteiny ( wyst. w mleku ,żółtkach jaj)
2. lipoproteiny (wyst. w błonach komórek)
3. mataloproteiny(wyst. we krwi)
4. hemoproteiny ( wyst. we krwi , w mięśniach)
5. glikoproteiny ( we wszytkich komórkach)
6. nukloproteiny ( w jądrach komórkowych)

FUNKCJE BIAŁEK
Funkcje białek:
- budulcowe (strukturalna)
- wzmacniające (kolagen)
- regulatorowe
- biokatalizatorów; przyspieszają zachodzące w komórce reakcje chemiczne (enzymy)
- transportowa (hemoglobina)
- odpornościowa
- zapasowa (białka alemuronowe)
- katalityczna
- energetyczna

1. Są niezbędnym elementem budowy komórek ,tkanek i narządów całego organizmu.

2. Jako enzymy i hormony regulują wszystkie procesy fizjologiczne i metaboliczne organizmu (m.in. krzepnięcie krwi utleniania tkanek, widzenia, przewodzenia bodźców nerwowych skurczu mięśni)

STRUKTURA BIAŁEK:
a) struktura pierwszorzędowa
b) struktura drugorzędowa
c) struktura trzeciorzędowa
d) struktura czwartorzędowa

WYSTĘPOWANIE BIAŁEK

Białka występują w produktach pochodzenia zwierzęcego i jego przetworach czyli: mięsie zwierząt ryb, drobiu , w jajach , mleku - są to białka pełnowartościowe,( które zawierają wszystkie 9 egzogennych aminokwasów) oraz w nasionach , ziarnach , warzywach i orzechach – są to białka niepełnowartościowe tzn. , że poszczególne produkty nie zawierają wszystkich egzogennych aminokwasów.