Bryła sztywna - regułki
Bryłą sztywnÄ…– nazywamy ciaÅ‚o staÅ‚e, w którym odlegÅ‚ość dwu dowolnie wybranych punktów nie ulega zmianie, mimo dziaÅ‚ajÄ…cych na to ciaÅ‚o siÅ‚.Ruch postÄ™powy br. sztywnej – jest jeżeli wszystkie punkty br. sztywnej majÄ… takie same prÄ™dk. liniowe, takie same przyspieszenie, takie same tory.
W ruchu postępowym odcinek łączący dwa dowolne punkty br. sztywnej pozostaje równoległy do swoich poprzednich położeń. x= x0 + V0t + at2/2
Ruch obrotowy br. sztywnej – to taki ruch, podczas którego wszystkie jej punkty z wyjÄ…tkiem tych leżących na osi obrotu, zataczajÄ… okrÄ™gi o Å›rodkach leżących na osi obrotu. Podczas ruchu. obrot. każdy punkt br. sztywnej porusza siÄ™ z takÄ… samÄ… pr. kÄ…towÄ…. Jeżeli prÄ™dkość kÄ…towa ruchu obrotowego nie jest staÅ‚a, wprowadza siÄ™ pojÄ™cie przyspieszenia kÄ…towego Є br. sztywnej (w dowolnej chwili jednakowe dla każdego punktu tej bryÅ‚y).
PrÄ™dkość kÄ…towa (ω) – wartość prÄ™dkoÅ›ci kÄ…towej jest równa stosunkowi kÄ…ta Δα zakreÅ›lonego przez promieÅ„ przeprowadzony ze Å›rodka poruszajÄ…cego siÄ™ punktu, do czasu Δt w jakim zostaÅ‚ on zakreÅ›lony => ω = Δα / Δt
PrzyÅ›pieszeni kÄ…towe – jest równe stosunkowi przyrostu wektora prÄ™dkoÅ›ci kÄ…towej do czasu, w którym ten przyrost nastÄ…piÅ‚. Є = Δ ω / Δt [rad / s2]
Droga kÄ…towa – jest to droga jakÄ… przebywa punkt bryÅ‚y sztywnej, miarÄ… jej jest kÄ…t zakreÅ›lony przez wektor wodzÄ…cy tego punktu φ = n * 2π φ = ω0t + Є t2 / 2
Momentem siÅ‚y nazywamy wektor bÄ™dÄ…cy iloczynem wektorowym siÅ‚y i wektora r o poczÄ…tku w osi obrotu i koÅ„cu w punkcie. M = F * r * sinα [ N * m ]
Momentem bezwÅ‚adnoÅ›ci ciaÅ‚a obracajÄ…cego siÄ™ nazywamy sumÄ™ iloczynów mas poszczególnych punktów materialnych tego ciaÅ‚a przez kwadraty odlegÅ‚oÅ›ci tych punktów od osi obrotu. I=mr2 prÄ™t I=1/3 mr2 walec I=½ mr2 krążek I=¼ mr2 kula I=2/3 mr2
I zasada dynamiki dla ruchu obrotowego – jeżeli na ciaÅ‚o sztywne dziaÅ‚ajÄ… siÅ‚y, których wypadkowe mom. siÅ‚ wzglÄ™dem osi obrotu sÄ… równe 0 to ciaÅ‚o pozostaje w spoczynku lub porusza siÄ™ ze stałą pr. kÄ…towÄ… (obraca siÄ™ ruchem jednostajnie obrotowym).
II zasada dynamiki dla ruchu obrotowego – jeżeli na ciaÅ‚o sztywne dziaÅ‚a niezrównoważony moment siÅ‚y, to moment ten nadaje ciaÅ‚u przyspieszenie kÄ…towe, którego wartość jest wprost proporcjonalna do wartoÅ›ci momentu siÅ‚y i odwrotnie proporcjonalna do momentu bezwÅ‚adnoÅ›ci ciaÅ‚a. Є =M / I
PÄ™d bryÅ‚y sztywnej – jest równy iloczynowi momentu bezwÅ‚adnoÅ›ci i prÄ™dkoÅ›ci kÄ…towej z jakÄ… ta bryÅ‚a siÄ™ porusza. b = I * ω b0 = b
Energia kinetyczna w ruchu obrotowym – Ek = I * ω2 / 2
V=2πr/T V=2πrf V=ωr f=n/Δt f=1/T [1/s = Hz] ω=Δα/Δt ω=V/r ω=ω0+ Єt φ=n*2π φ=ω0t + Єt2/2 M=F*r*sinα I=mr2 prÄ™t I=1/3 mr2 walec I=½ mr2 krążek I=¼ mr2 kula I=2/3 mr2
Є = M/I Є =Δω/Δt [rad / s2] Є = 1/r*a ar = V2/r ar = 2π2r / T2