Jan Kochanowski

Jan Kochanowski to wielki poeta epoki Odrodzenia. Jednak żeby dobrze zaprezentować jego postać należy pokrótce przedstawić samą epokę.
W renesansie, (bo i taką nazwę nosiła ta epoka) dominującą rolę odgrywał humanizm, który przekazywał wiarę w potęgę ludzkiego rozumu, miłość ojczyzny i podziw dla przyrody. Dla humanistów najważniejszy był człowiek i jego potrzeby. Myślę, że Jan Kochanowski, jako największy polski humanista również najbardziej cenił te wartości. Postaram się to udowodnić na podstawie znanych mi jego utworów.

Po pierwsze dla autora bardzo ważne było zdrowie. W swoich utworach mówi, że nie doceniamy go, dopóki go nie stracimy. Niestety wartość ta nie zawsze była obecna pod dachem Kochanowskiego, dlatego poeta zapewne całkiem inaczej myślał o zdrowiu, niż większość ludzi. Dlatego też, poświęcił mu między innymi fraszkę “Na zdrowie”, w której mówi, że jest to największy skarb jaki posiada człowiek, bowiem bez niego nie jesteśmy w stanie nic osiągnąć, nie potrafimy cieszyć się z otaczającego nas świata, z pracy naszych rąk, ze wszystkich innych dóbr materialnych.

Poeta Czarnoleski jest wspaniałym prześmiewcą ludzkich przywar i zgubnych nałogów. Pokazuje nam jak powinien żyć prawdziwy człowiek renesansu. W swoich fraszkach, między innymi “O doktorze Hiszpanie” krytykuje nałóg pijaństwa jak i nakłanianie do jego spożycia. Wytyka ludziom fałszywą pobożność, wiedząc że Bóg i tak widzi nasze postępki, mimo iż próbujemy je ukryć.

Jan Kochanowski w wielu swoich utworach zastanawiał się, jakie powinno być życie doczesne człowieka. W pieśni “Serce roście” także nad tym się zastanawia. Mówi tu o szczęściu, które można osiągnąć tylko wtedy, gdy ma się czyste sumienie. Stara nam się udowodnić, że wszystkie rzeczy, sprawy, z których nie do końca możemy być dumni będą nas “prześladować”. Wtedy nie będziemy mogli cieszyć się innymi wartościami takimi jak : dobre zdrowie, wspaniała żona; nie będziemy umieli zachwycać się pięknem przyrody.

Dla człowieka, który posiada czyste sumienie, który nie ma się czego wstydzić świat wygląda całkiem inaczej. Widzi świat w “jasnych” barwach.
Humaniści także podziwiali piękno przyrody. Dla Jana Kochanowskiego bardzo cenna była możliwość życia na wsi, podziwiania piękna przyrody. To właśnie wychwala w pieśni “Wsi spokojna, wsi wesoła”. Z pracy na wsi można czerpać wiele korzyści, można się utrzymać. Autor mówi o sadach owocowych, z których zbierał owoce, o ogrodach, a także o zwierzętach. Z owiec mamy wełnę, a mięso jagnięce jest bardzo smaczne. Zimą można polować w okolicznych lasach, co daje nam pożywienie, a także skóry, które zdobiąc dom, są chlubą gospodarza. Wieś dostarcza poecie natchnienia. Jan Kochanowski jedną ze swoich fraszek poświęcił lipie, która stała przed jego domem w Czarnolesie i stała się takim jakby symbolem Jana Kochanowskiego. Przyrodę ojczystą, piękno zmieniających się pór roku autor opisał także w pieśni “Serce roście”..

Myślę, że udało mi się udowodnić, że Jan Kochanowski był piewcą człowieka, przyrody i ojczyzny i to były największe wartości w jego życiu. Jan Kochanowski był wierny zasadzie humanistów: „Nic co ludzkie nie jest mi obce” – co przejawia się w jego twórczości. Nic co ludzkie nie było poecie obce. Życie w Czarnolesie, śmierć Urszulki oraz ludzkie wady to argumenty, na których opierał się pisząc swoje utwory.