Wypełniamy PIT-37

Wypełniamy PIT-37
Jest on znacznie prostszy od formularza PIT-36, liczy też mniej stron (trzy). A jest przeznaczony dla osób, które w 2002 r.:
1) wyłącznie uzyskały przychody ze źródeł położonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, od których płatnicy pobrali zaliczki na podatek z tytułu:
· wynagrodzeÅ„ i innych przychodów ze stosunku sÅ‚użbowego, stosunku pracy (w tym spółdzielczego stosunku pracy) oraz pracy nakÅ‚adczej,
· emerytur lub rent krajowych,
· dniówek obrachunkowych i innych przychodów z tytuÅ‚u czÅ‚onkostwa w rolniczych spółdzielniach produkcyjnych lub innych spółdzielniach zajmujÄ…cych siÄ™ produkcjÄ… rolnÄ…,
· zasiÅ‚ków pieniężnych z ubezpieczenia spoÅ‚ecznego,
· stypendiów,
· przychodów z dziaÅ‚alnoÅ›ci wykonywanej osobiÅ›cie (m.in. z umów zlecenia, kontraktów menedżerskich, zasiadania w radach nadzorczych, peÅ‚nienia obowiÄ…zków spoÅ‚ecznych, dziaÅ‚alnoÅ›ci sportowej),
· przychodów z praw autorskich i innych praw majÄ…tkowych,
· Å›wiadczeÅ„ wypÅ‚aconych z Funduszu Pracy lub z Funduszu Gwarantowanych ÅšwiadczeÅ„ Pracowniczych,
· należnoÅ›ci za pracÄ™ przysÅ‚ugujÄ…cych tymczasowo aresztowanym oraz skazanym
2) oraz nie są zobowiązane doliczać do uzyskanych dochodów, dochodów małoletnich dzieci, jeśli powinny to zrobić, muszą sięgnąć po PIT-36.
Aby ten formularz mogli wypełnić małżonkowie, którzy chcą się rozliczyć wspólnie, muszą oboje spełnić powyższe warunki. Wystarczy, że jeden z nich np. miał dochody z działalności gospodarczej (choćby była prowadzona nawet tylko miesiąc), wówczas oboje mają obowiązek - sporządzenia zeznania na druku PIT-36. Zasadą jest bowiem, że formularza PIT-37 nie wypełniają podatnicy, którzy:
1) prowadzili:
- pozarolniczą działalność gospodarczą opodatkowaną na ogólnych zasadach,
- działy specjalne produkcji rolnej,
2) uzyskali przychody:
- z najmu, dzierżawy lub poddzierżawy, albo z umów o podobnym charakterze,
- od których byli obowiązani samodzielnie opłacać zaliczki na podatek (np. z tytułu: sprzedaży udziałów, akcji, obligacji i innych papierów wartościowych oraz działalności wykonywanej osobiście),
- ze źródeł przychodów położonych za granicą (np. z emerytury lub renty, ze stosunku pracy),
- z innych źródeł, od których ani płatnik, ani podatnik w ciągu roku podatkowego nie miał obowiązku odprowadzenia zaliczek, w tym przychody wykazane w informacji PIT-8C,
3) korzystają z odliczeń z tytułu kontynuacji ulg inwestycyjnych,
4) sporzÄ…dzili remanent likwidacyjny w grudniu roku podatkowego,
5) są obowiązani doliczyć do swoich dochodów dochody małoletnich dzieci (np. rentę rodzinną).
Podatnicy, którzy spełniają którykolwiek z powyższych warunków, sporządzą zeznanie na druku PIT-36.
Formularz PIT-37, jak i PIT-36 jest skonstruowany tak, że mogÄ… go wypeÅ‚nić zarówno podatnicy rozliczajÄ…cy siÄ™ indywidualnie, jak i wspólnie z małżonkiem albo w sposób preferencyjny, przewidziany dla osób samotnie wychowujÄ…cych dzieci. O tym, jak podatnicy bÄ™dÄ… siÄ™ rozliczać, poinformujÄ… urzÄ…d skarbowy w rubrykach znajdujÄ…cych siÄ™ tuż pod nagłówkiem zeznania – w poz. o numerze 6, gdzie należy zakreÅ›lić odpowiedni kwadrat.
Zaczynamy
Zeznanie należy zacząć wypeÅ‚niać od lewego górnego rogu, w którym podaje siÄ™ numer identyfikacji podatkowej (NIP). Osoby, które takiego numeru jeszcze nie posiadajÄ…, powinny razem z zeznaniem zÅ‚ożyć wniosek o nadanie numeru – na formularzu NIP-3.
Pierwsze części zeznania PIT-37 są przeznaczone na wpisanie danych formalnych. Do takich należy nazwa urzędu skarbowego, w którym składane jest zeznanie. Tę informację należy zawrzeć w części A. Zeznanie składa się w urzędzie skarbowym właściwym miejscowo w sprawach opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Takim urzędem jest:
1) dla podatników, o których mowa w art. 3 ust. 1 ustawy (czyli podlegających nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu):
· rozliczajÄ…cych siÄ™ indywidualnie lub w sposób przewidziany dla osób samotnie wychowujÄ…cych dzieci urzÄ…d skarbowy ustalony wedÅ‚ug miejsca:
- zamieszkania podatnika w dniu 31 grudnia 2002 r.,
- pobytu podatnika w dniu 31 grudnia 2002 r., jeżeli podatnik nie ma miejsca zamieszkania, a gdy pobyt podatnika w Rzeczypospolitej Polskiej ustał przed tym dniem - według miejsca pobytu w ostatnim dniu,
· wnoszÄ…cych o łączne opodatkowanie dochodów z dochodami małżonka urzÄ…d skarbowy ustalony wedÅ‚ug miejsca zamieszkania małżonków, a jeżeli małżonkowie majÄ… różne miejsca zamieszkania, urzÄ…d skarbowy ustalony wedÅ‚ug miejsca zamieszkania jednego z małżonków,
2) dla podatników, o których mowa w art. 4 ustawy (podlegających ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu) - urząd skarbowy właściwy w sprawach opodatkowania osób zagranicznych.
W tej samej części podatnicy muszÄ… także poinformować – zakreÅ›lajÄ…c odpowiednie kwadraty – jaki jest cel zÅ‚ożenia formularza: czy zÅ‚ożenie zeznania, czy zÅ‚ożenie jego korekty. Przypomnijmy, że najkorzystniej dla podatnika jest sporzÄ…dzić korektÄ™ zanim podatnika wezwie urzÄ…d skarbowy. Lepiej jednak uniknąć poprawiania zeznania i uważnie go wypeÅ‚nić, sprawdzajÄ…c przy tym, czy w archiwum domowym znajdujÄ… siÄ™ wszystkie niezbÄ™dne dokumenty do sporzÄ…dzenia zeznania – np. dowody na poniesienie wydatków, które uprawniajÄ… do ulg.
Wspólnie z małżonkiem albo z dzieckiem
Część B formularza jest przeznaczona na złożenie wniosku:
- małżonków o łączne opodatkowanie dochodów, albo
- osoby samotnie wychowującej dzieci o obliczenie podatku w sposób przewidziany dla tych osób.
Złożenie tego wniosku polega na tym, że podatnicy w tej części składają podpisy pod deklarowanym przez nich sposobem rozliczeń. O tym, kto ma do tego prawo, napisaliśmy we wstępie do dodatku.
Dane personalne
Wpisuje się je w kolejnej części zeznania, w części C. Podaje się tam nazwisko, imię, datę urodzenia, adres zamieszkania. Tu należy wpisać miejsce stałego lub czasowego zamieszkania - nie krótszego niż dwa miesiące. Podatnicy, którzy w dniu 31 grudnia 2002 r. mieli miejsce zamieszkania poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, wpisują swój adres zamieszkania w ostatnim dniu pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w 2002 roku.
Ta część jest podzielona na podczęści, z których jedna dotyczy podatnika, druga jego małżonka. Należy pamiÄ™tać, że od tego, w jakiej kolejnoÅ›ci małżonkowie wpiszÄ… tu swoje dane, w takiej samej kolejnoÅ›ci muszÄ… wpisywać wszelkie kwoty w dalszej części zeznania. Osoba, która poda swoje dane identyfikacyjne pod hasÅ‚em „podatnik”, ma obowiÄ…zek wypeÅ‚niać potem pozycje oznaczone takim samym hasÅ‚em. Zasada ta dotyczy konsekwentnie osoby, która dane identyfikacyjne wpisze w części przypisanej małżonkowi. Tej drugiej części C.2 nie wypeÅ‚niajÄ… podatnicy, którzy rozliczajÄ… siÄ™ indywidualnie lub w sposób przewidziany dla osób samotnie wychowujÄ…cych dzieci.
Jakie załączniki
W zeznaniu trzeba wskazać nie tylko jakiego rodzaju załączniki zostaną do niego dołączone, ale także w ilu egzemplarzach. Do zeznania PIT-37 przewidziano następujące załączniki:
PIT/O - skÅ‚adajÄ… osoby dokonujÄ…ce odliczeÅ„ od dochodu (np. kwot darowizn, wydatków na cele rehabilitacyjne) lub od podatku (np. z tytuÅ‚u wydatków na odpÅ‚atne ksztaÅ‚cenie w szkole wyższej, zakup pomocy naukowych), z wyjÄ…tkiem odliczeÅ„ wydatków mieszkaniowych. RozliczajÄ…cy siÄ™ wspólnie małżonkowie skÅ‚adajÄ… jeden załącznik PIT/O. Jest w nim bowiem miejsce na odpisy dokonywane przez każdego z osobna. Jeżeli małżonkowie rozliczajÄ… siÄ™ indywidualnie, wypeÅ‚niajÄ… dwa załączniki PIT/O i dołączajÄ… je do swoich zeznaÅ„. WypeÅ‚niajÄ… w nim tylko rubryki dotyczÄ…ce ulg, z których korzysta każdy z nich. O odpisach drugiego małżonka tam nie informujÄ…, a w skÅ‚adanych przez siebie formularzach kwoty odliczeÅ„ wpisujÄ… do pól pod hasÅ‚em „podatnik”, jako że również w tej „roli” wystÄ™pujÄ… w swoim. O dołączeniu druku PIT/O do zeznania informuje siÄ™ w poz. 36.
PIT/D - składają osoby, które dokonują odliczeń od dochodu lub od podatku z tytułu wydatków mieszkaniowych (w tym odsetek od kredytów mieszkaniowych). Małżonkowie, z wyjątkiem małżonków, w stosunku do których sąd orzekł separację - zarówno wnoszący o łączne opodatkowanie dochodów, jak i małżonkowie rozliczający się indywidualnie - składają jeden załącznik PIT/D. Podatnicy, którzy w zeznaniu za 2002 rok dokonują odliczeń od dochodu z tytułu nowej ulgi pozwalającej odpisać spłacane odsetki od kredytu (pożyczki) udzielonego podatnikowi na sfinansowanie inwestycji służącej zaspokojeniu własnych potrzeb mieszkaniowych, muszą wraz z załącznikiem PIT/D złożyć oświadczenie PIT-2K. O tym, że podatnik składa załącznik i oświadczenie, należy poinformować w poz. 37 oraz 38.
Małżonkowie rozliczajÄ…cy siÄ™ indywidualnie i korzystajÄ…cy z ulg mieszkaniowych, załącznik PIT/D dołączajÄ… do zeznania jednego z małżonków, podajÄ…c w zeznaniu drugiego z małżonków: NIP, nazwisko i imiÄ™ małżonka oraz urzÄ…d skarbowy, do którego zostaÅ‚ zÅ‚ożony załącznik PIT/D. W tym celu należy zaznaczyć w poz. 40 odpowiedni kwadrat, a w poz. 41 podać, do jakiego zeznania zostaÅ‚ on dołączony – do PIT-28, PIT-36 czy może do innego PIT-37.
Oto, jak się wypełnia te pola. Jeżeli podatnik dołącza załącznik PIT/D:
- do składanego zeznania PIT-37, to w poz. 37 wpisuje 1,
- do zeznania PIT-28, to nie wypełnia poz. 37, a zakreśla kwadrat nr 1 w poz. 40 oraz w poz. 41.
Jeśli zaś ten załącznik dodaje do swojego zeznania małżonek, to podatnik nie wypełnia poz. 37, natomiast w poz. 40 zakreśla kwadrat nr 2 oraz właściwy kwadrat w poz. 41, tj. odpowiadający symbolowi zeznania, z którym małżonek złożył PIT/D. Ponadto podatnik musi wypełnić poz. 42, podając dane identyfikacyjne małżonka oraz nazwę urzędu skarbowego.
W części D podatnicy informują urząd skarbowy o złożonym wraz z zeznaniem formularzem NIP-3. Jest to zgłoszenie identyfikacyjne lub aktualizacyjne. Formularz NIP-3 może bowiem pełnić każdą z tych ról. Osoby, które nie mają jeszcze numeru NIP, wypełniają ten druk jako zgłoszenie identyfikacyjne, czyli inaczej mówiąc wniosek o nadanie numeru. Inni muszą złożyć go jako aktualizację danych, które od chwili przyznania im numeru NIP zmieniły się, np. adres zamieszkania. Wymaga tego ustawa z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników (Dz.U. nr 142, poz. 702 z późn. zm.).
Forma płacenia podatku
Temu poświęcona jest następna część E. Należy w niej poinformować, czy podatnik uzyskiwał w 2002 r. przychody z działalności gospodarczej objętej kartą podatkową lub (i) ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych, albo z opłat związanych z pełnieniem funkcji duszpasterskich. Jeśli ta część dotyczy podatnika, musi on zaznaczyć odpowiadające tym przychodom kwadraty.
Przychody, koszty, dochody, zaliczki
Rozliczenie podatku za 2002 rok rozpoczyna siÄ™ wÅ‚aÅ›nie w tym miejscu w częściach: F.1 i F.2, w których należy wykazać kwoty przychodów, koszty uzyskania przychodów, dochody lub straty, a także kwoty zaliczek pobranych przez pÅ‚atników. Część F.2 wypeÅ‚niÄ… małżonkowie wnoszÄ…cy o łączne opodatkowanie dochodów. Może siÄ™ okazać, że pozostawiÄ… jÄ… pustÄ… – jeÅ›li jeden z małżonków nie miaÅ‚ w ub.r. żadnych dochodów podlegajÄ…cych opodatkowaniu, albo jeÅ›li je miaÅ‚, ale w wysokoÅ›ci nie powodujÄ…cej obowiÄ…zku zapÅ‚aty podatku (tj. do 2727,16 zÅ‚).
Tę część podzielono na rodzaje źródeł przychodów (dochodów), z których podatnik musi się rozliczyć. Każdemu z nich przypisano określone wiersze, a w każdym z nich przychody wpisuje się w kol. b, koszty uzyskania przychodów w kol. c, dochód w kol. d, stratę w kol. e, a zaliczki na podatek w kol. f.
W zeznaniu nie uwzględnia się przychodów (dochodów):
1) z działalności rolniczej, w tym przychodów z działów specjalnych produkcji rolnej,
2) z gospodarki leśnej w rozumieniu ustawy o lasach oraz ustawy o przeznaczeniu gruntów rolnych do zalesienia,
3) podlegających opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn,
4) wynikających z czynności, które nie mogą być przedmiotem prawnie skutecznej umowy,
5) zwolnionych z opodatkowania m.in. na podstawie:
· art. 21 i 52 ustawy,
· rozporzÄ…dzenia ministra finansów z dnia 10 stycznia 2001 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od osób fizycznych od wynagrodzeÅ„ pracowników polskich placówek dyplomatycznych i urzÄ™dów konsularnych (Dz.U. nr 4, poz. 34.),
· rozporzÄ…dzenia ministra finansów z dnia 7 marca 2002 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych rodzajów dochodów nierezydentów (Dz.U. nr 19, poz. 191),
· rozporzÄ…dzenia ministra finansów z dnia 22 kwietnia 2002 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od osób fizycznych od niektórych dochodów (przychodów) oraz zwolnienia niektórych grup pÅ‚atników z obowiÄ…zku pobrania podatku (Dz.U. nr 46, poz. 435),
· rozporzÄ…dzenia ministra finansów z dnia 19 wrzeÅ›nia 2002 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od osób fizycznych od niektórych dochodów (przychodów) oraz zwolnienia niektórych grup pÅ‚atników z obowiÄ…zku pobrania podatku (Dz.U. nr 157, poz.1312),
6) zwolnionych z podatku dochodowego na podstawie art. 16 ustawy z dnia 17 lipca 1997 r. o stosowaniu szczególnych rozwiązań w związku z likwidacją skutków powodzi, która miała miejsce w lipcu 1997 r. (Dz.U. nr 80, poz. 491 z późn. zm.) oraz art. 8 ustawy z dnia 11 sierpnia 2001 r. o szczególnych rozwiązaniach prawnych związanych z usuwaniem skutków powodzi z lipca i sierpnia 2001 r. oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. nr 84, poz. 907),
7) zwolnionych z podatku dochodowego na podstawie art. 1 ustawy z dnia 21 września 2000 r. o zwolnieniu świadczeń z tytułu prześladowań przez nazistowskie Niemcy z podatków i opłat oraz o niezaliczaniu ich do dochodów (Dz.U. nr 93, poz. 1028),
8) opodatkowanych w formie ryczałtu, między innymi:
· z odsetek od pożyczek,
· z odsetek i dyskonta od papierów wartoÅ›ciowych,
· z dywidend i innych przychodów z tytuÅ‚u udziaÅ‚u w zyskach osób prawnych,
· z odsetek od Å›rodków pieniężnych zgromadzonych na rachunku podatnika lub w innych formach oszczÄ™dzania, przechowywania lub inwestowania,
· z tytuÅ‚u wygranych w konkursach, grach i zakÅ‚adach wzajemnych lub nagród zwiÄ…zanych ze sprzedażą premiowÄ…,
· z tytuÅ‚u niektórych rodzajów osobiÅ›cie wykonywanej dziaÅ‚alnoÅ›ci, w tym na podstawie umów zlecenia i umów o dzieÅ‚o, jeżeli kwota należnoÅ›ci, okreÅ›lona w umowie zawartej z osobÄ… nie bÄ™dÄ…cÄ… pracownikiem pÅ‚atnika, nie przekracza 143 zÅ‚,
· z wypÅ‚aconych emerytom lub rencistom Å›wiadczeÅ„ pieniężnych z tytuÅ‚u łączÄ…cego ich uprzednio stosunku pracy (stosunków pokrewnych) z zakÅ‚adem pracy,
· z tytuÅ‚u jednorazowych odszkodowaÅ„ za skrócenie okresu wypowiedzenia, wypÅ‚aconych żoÅ‚nierzom zwalnianym z zawodowej sÅ‚użby wojskowej, na których wniosek zostaÅ‚ skrócony okres wypowiedzenia,
· z wynagrodzeÅ„ za udzielenie pomocy Policji, organom kontroli skarbowej, organom Inspekcji Celnej (funkcjonariuszom celnym), Straży Granicznej, Wojskowym SÅ‚użbom Informacyjnym, Å»andarmerii Wojskowej lub UrzÄ™dowi Ochrony PaÅ„stwa (Agencji BezpieczeÅ„stwa WewnÄ™trznego i Agencji Wywiadu), wypÅ‚aconych z funduszu operacyjnego,
· ze sprzedaży lub zamiany: nieruchomoÅ›ci lub ich części oraz udziaÅ‚u w nieruchomoÅ›ci, spółdzielczego wÅ‚asnoÅ›ciowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz wynikajÄ…cego z przydziaÅ‚u spółdzielni mieszkaniowych prawa do domu jednorodzinnego lub prawa do lokalu w maÅ‚ym domu mieszkalnym, prawa wieczystego użytkowania gruntów,
9) z działalności gospodarczej opodatkowanej w formie karty podatkowej lub ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych,
10) z opłat otrzymywanych w związku z pełnieniem funkcji o charakterze duszpasterskim, opodatkowanych w formie ryczałtu.
Więcej informacji na ten temat zawarliśmy w części dodatku poświęconej wypełnianiu zeznania na formularzu PIT-36.
Pierwszy wiersz tej części to “Wynagrodzenia ze stosunku: pracy, sÅ‚użbowego, spółdzielczego i z pracy nakÅ‚adczej, a także zasiÅ‚ki pieniężne z ubezpieczenia spoÅ‚ecznego, wypÅ‚acone przez zakÅ‚ad pracy” podatnicy wypeÅ‚niajÄ… na podstawie imiennych informacji PIT-11 sporzÄ…dzonych przez pÅ‚atników (w tym przypadku przez pracodawców). SumÄ™ kwot z poz. 34 i 38 informacji PIT-11 wpisuje siÄ™ zatem w kol. b. Trzeba przy tym przypomnieć, że przychodami ze stosunku pracy (stosunków pokrewnych) sÄ… otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku podatkowym pieniÄ…dze i wartoÅ›ci pieniężne oraz wartość otrzymanych Å›wiadczeÅ„ w naturze, w szczególnoÅ›ci: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za niewykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty, niezależnie od tego czy ich wysokość zostaÅ‚a z góry ustalona, a ponadto Å›wiadczenia pieniężne ponoszone za pracownika przez zakÅ‚ad pracy, jak również wartość innych nieodpÅ‚atnych Å›wiadczeÅ„ lub Å›wiadczeÅ„ częściowo odpÅ‚atnych.
W kol. c wykazuje siÄ™ natomiast sumÄ™ kosztów uzyskania przychodów z tytuÅ‚u stosunku pracy (stosunków pokrewnych) przysÅ‚ugujÄ…ce za miesiÄ…ce, w których podatnik uzyskaÅ‚ przychody z tego źródÅ‚a. Tu należy siÄ™ kierować kwotÄ… wykazanÄ… w poz. 35 i 39 informacji PIT-11. Należy przy tym zwrócić szczególnÄ… uwagÄ™ na to, aby nie wpisać do zeznania kosztów wyższych od okreÅ›lonych na 2002 r. Podatnik nie może podać w zeznaniu kosztów przekraczajÄ…cych:· w przypadku uzyskiwania przychodów z jednego stosunku pracy (stosunków pokrewnych) - 1155 zÅ‚ 12 gr (96 zÅ‚ 26 gr miesiÄ™cznie),· w przypadku uzyskiwania przychodów z wiÄ™cej niż jednego stosunku pracy (stosunków pokrewnych) - 1732 zÅ‚ 72 gr,· w przypadku uzyskiwania przychodów z jednego stosunku pracy (stosunków pokrewnych), jeżeli miejsce staÅ‚ego lub czasowego zamieszkania podatnika jest poÅ‚ożone poza miejscowoÅ›ciÄ…, w której znajduje siÄ™ zakÅ‚ad pracy, a podatnik nie uzyskuje dodatku za rozłąkÄ™ - 1443 zÅ‚ 90 gr (120 zÅ‚ 33 gr miesiÄ™cznie),· w przypadku uzyskiwania przychodów z wiÄ™cej niż jednego stosunku pracy (stosunków pokrewnych), jeżeli miejsce staÅ‚ego lub czasowego zamieszkania podatnika jest poÅ‚ożone poza miejscowoÅ›ciÄ…, w której znajduje siÄ™ zakÅ‚ad pracy i podatnik nie uzyskuje dodatku za rozłąkÄ™ - 2165 zÅ‚ 90 gr.
W niektórych przypadkach istnieje jednak możliwość podania kosztów przekraczających powyższe kwoty. Podatnik ma do tego prawo, jeśli zryczałtowane koszty dla wynagrodzeń ze stosunku służbowego, stosunku pracy, spółdzielczego stosunku pracy oraz pracy nakładczej są niższe od wydatków, które podatnik poniósł w ub.r. na dojazdy do zakładu pracy (lub zakładów pracy) autobusami, koleją, promem. W takiej sytuacji urząd skarbowy uhonoruje wyższe koszty. Muszą one być jednak udokumentowane imiennymi (wyłącznie) biletami okresowymi.
Jak wiadomo, istnieją też inne koszty uzyskania przychodów, określone procentowo. Podatnikowi osiągającemu przychody ze stosunku pracy i korzystającemu w stosunku do tych przychodów z praw autorskich lub z praw pokrewnych przysługują koszty uzyskania przychodów w wysokości 50 proc. przychodu pomniejszonego o potrącone przez płatnika, ze środków podatnika, w danym miesiącu składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, których podstawę wymiaru stanowi ten przychód. Jednocześnie trzeba wiedzieć, że te koszty uzyskania przychodów można zastosować wyłącznie do tej części uzyskanego przychodu, który korzysta z praw autorskich lub z praw pokrewnych. Nie można ich przyjąć dla wszystkich przychodów uzyskanych w związku z zatrudnieniem na umowę o pracę. Tym niemniej w kol. c przeznaczonej na podanie kosztów uzyskania przychodów w wierszu dotyczącym wynagrodzeń ze stosunku pracy podatnik wpisze sumę zarówno kosztów zryczałtowanych, jak i kosztów z praw autorskich. W informacji PIT-11 są one podawane przez płatnika w dwóch różnych polach wiersza przeznaczonego na wykazanie przychodów z pracy.
Podatnik oblicza dochód
W kolejnych polach podatnik wpisuje kwotę dochodu ze stosunku pracy (stosunków pokrewnych), który wynika z odejmowania kosztów od przychodów. Warto, by podatnik sam to obliczył, a nie przepisywał automatycznie danych z informacji PIT-11. Szczególnie powinni zwrócić na to uwagę podatnicy, którzy jednocześnie pracowali na kilka etatów i z tego tytułu w każdej firmie, w której byli zatrudnieni, uwzględniano pełne miesięczne koszty uzyskania przychodu. Może się w ich sytuacji okazać, że suma tych kosztów przekroczy roczny limit. Tymczasem w zeznaniu mogą podać kwotę odpowiadającą tylko temu limitowi. Takich niejasności nie będzie natomiast przy wypełnianiu następnej kolumny (f), w której trzeba wpisać zaliczki na podatek pobrane w ciągu roku przez płatników, a wykazane w poz. 37 informacji PIT-11.
Kolejny wiersz to “Emerytury - renty krajowe, renty strukturalne, Å›wiadczenia pieniężne dla cywilnych ofiar wojny”. Ten wiersz należy wypeÅ‚nić na podstawie imiennych informacji PIT-40A/11A (o nazwie” Roczne obliczenie podatku przez organ rentowy / informacja o dochodach uzyskanych od organu rentowego) sporzÄ…dzonych przez organy rentowe. W tym wierszu należy wpisać łącznÄ… kwotÄ™ Å›wiadczeÅ„ emerytalnych i rentowych wraz ze wzrostami i dodatkami (z wyłączeniem dodatków rodzinnych i pielÄ™gnacyjnych oraz dodatków do rent rodzinnych dla sierot zupeÅ‚nych) a także Å›wiadczenie pieniężne dla cywilnych ofiar wojny. W tym przypadku kwota przychodu bÄ™dzie równa kwocie dochodu, ponieważ w stosunku do tych Å›wiadczeÅ„ nie stosuje siÄ™ kosztów uzyskania przychodów. Tym samym podatnicy w kol. b i d wykazujÄ… takie same kwoty. Nie wypeÅ‚niajÄ… ponadto kol. e przeznaczonej na stratÄ™. Skoro nie ma kosztów, nie ma też strat. Również zaliczki na podatek wpisywane w kol. f należy przenieść do zeznania z informacji PIT-40A/11A.
Umowa zlecenia, o dzieło
O zarobkach z tego rodzaju umów należy poinformować w kolejnym wierszu - “DziaÅ‚alność wykonywana osobiÅ›cie, o której mowa w art. 13 ustawy (w tym umowy o dzieÅ‚o i zlecenia)”. I ten wiersz trzeba wypeÅ‚nić na podstawie imiennych informacji od pÅ‚atników, którymi sÄ…: PIT-8B (informacja od pÅ‚atnika, u którego podatnik nie byÅ‚ zatrudniony), PIT-11 (czyli informacja z macierzystego zakÅ‚adu pracy) oraz PIT-R (informacja o wypÅ‚aconych kwotach z tytuÅ‚u peÅ‚nienia obowiÄ…zków spoÅ‚ecznych i obywatelskich). Na sumÄ™ przychodów z tego źródÅ‚a skÅ‚adać siÄ™ bÄ™dÄ… zatem dane z poz. 32, 36, 39, 43, 46, 50 informacji PIT-8B, poz. 58 informacji PIT-11 oraz kwota obliczona na podstawie informacji PIT-R. Przy okazji warto przypomnieć rodzaje przychodów z dziaÅ‚alnoÅ›ci wykonywanej osobiÅ›cie. SÄ… to np.:
- przychody z osobiście wykonywanej działalności artystycznej, literackiej, naukowej, trenerskiej, oświatowej i publicystycznej, jak również przychody z uprawiania sportu oraz przychody sędziów z tytułu prowadzenia zawodów sportowych,
- przychody z działalności polskich arbitrów uczestniczących w procesach arbitrażowych z partnerami zagranicznymi,
- przychody otrzymywane przez osoby należące do składu zarządów, rad nadzorczych, komisji lub innych organów stanowiących osób prawnych,
- przychody osób, którym organ władzy lub administracji państwowej albo samorządowej, sąd lub prokurator, na podstawie właściwych przepisów, zlecił wykonanie określonych czynności, a zwłaszcza przychody biegłych w postępowaniu sądowym, dochodzeniowym i administracyjnym oraz płatników i inkasentów należności publicznoprawnych, a także przychody z tytułu udziału w komisjach powoływanych przez organy władzy lub administracji państwowej albo samorządowej,
- przychody z tytułu osobistego wykonywania usług na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło, uzyskiwane wyłącznie od osoby prawnej, jednostki organizacyjnej nie mającej osobowości prawnej lub przedsiębiorcy - jeżeli podatnik wykonuje te usługi wyłącznie dla potrzeb tych podmiotów i tego samego rodzaju usług nie wykonuje na rzecz ludności,
- przychody z osobiście wykonywanej działalności na podstawie kontraktu menedżerskiego lub umów o podobnym charakterze,
- przychody otrzymywane przez osoby wykonujące czynności związane z pełnieniem obowiązków społecznych lub obywatelskich.
Podatnicy, którzy peÅ‚nili obowiÄ…zki spoÅ‚eczne i obywatelskie i z tej racji otrzymali informacjÄ™ PIT-R od wiÄ™cej niż jednego pÅ‚atnika, kwotÄ™ podlegajÄ…cÄ… opodatkowaniu obliczajÄ… samodzielnie. W 2002 r. wolne byÅ‚y od podatku diety oraz kwoty stanowiÄ…ce zwrot kosztów wypÅ‚acone osobom wykonujÄ…cym czynnoÅ›ci zwiÄ…zane z peÅ‚nieniem obowiÄ…zków spoÅ‚ecznych i obywatelskich do wysokoÅ›ci (łącznie od wszystkich pÅ‚atników) 2280 zÅ‚ miesiÄ™cznie. To oznacza, że od diet oraz zwróconych kosztów stanowiÄ…cych nadwyżki ponad tÄ™ kwotÄ™ miesiÄ™cznie trzeba zapÅ‚acić podatek. Kwoty, które nie podlegaÅ‚y w ciÄ…gu roku opodatkowaniu powinny być wpisane przez pÅ‚atnika w kolumnie d informacji PIT-R przekazanej podatnikowi. Wobec tego każdy, kto otrzyma wiÄ™cej niż jeden PIT-R musi dodać wykazane w tych informacjach kwoty korzystajÄ…ce ze zwolnienia podatkowego w danym miesiÄ…cu. Jeżeli łączna kwota dla danego miesiÄ…ca okaże siÄ™ wyższa niż 2280 zÅ‚, to nadwyżkÄ™ ponad tÄ™ kwotÄ™ z poszczególnych miesiÄ™cy podatnik musi uwzglÄ™dnić w wierszu przeznaczonym na przychody z dziaÅ‚alnoÅ›ci wykonywanej osobiÅ›cie. Koszty uzyskania przychodów ze źródeÅ‚ przychodów, których ten wiersz dotyczy, także siÄ™ sumuje. Odpowiednie kwoty podatnicy znajdÄ… w poz. 33, 40, 47 informacji PIT-8B oraz w poz. 59 informacji PIT-11. Przypomnijmy, że chodzi o koszty uzyskania przychodów: - z osobiÅ›cie wykonywanej dziaÅ‚alnoÅ›ci artystycznej, literackiej, naukowej, trenerskiej, oÅ›wiatowej i publicystycznej, jak również z uprawiania sportu oraz sÄ™dziów z tytuÅ‚u prowadzenia zawodów sportowych, - z dziaÅ‚alnoÅ›ci polskich arbitrów uczestniczÄ…cych w procesach arbitrażowych z partnerami zagranicznymi, - - osób, którym organ wÅ‚adzy lub administracji paÅ„stwowej albo samorzÄ…dowej, sÄ…d lub prokurator, na podstawie wÅ‚aÅ›ciwych przepisów, zleciÅ‚ wykonanie okreÅ›lonych czynnoÅ›ci (na przykÅ‚ad przychodów biegÅ‚ych w postÄ™powaniu sÄ…dowym, dochodzeniowym i administracyjnym) oraz pÅ‚atników i inkasentów należnoÅ›ci publicznoprawnych, a także przychodów z tytuÅ‚u udziaÅ‚u w komisjach powoÅ‚ywanych przez organy wÅ‚adzy lub administracji paÅ„stwowej albo samorzÄ…dowej,- umów zlecenia i o dzieÅ‚o.Koszty te wynoszÄ… 20 proc. przychodu, pomniejszonego o potrÄ…cone przez pÅ‚atnika skÅ‚adki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, których podstawÄ™ wymiaru stanowi ten przychód. Podatnik może skorzystać z możliwoÅ›ci zastosowania wyższych od tego ryczaÅ‚tu kosztów – o ile udowodni, że w celu uzyskania tych przychodów poniósÅ‚ wydatki wiÄ™ksze niż 20 proc. przychodu. Wtedy ma peÅ‚ne prawo wpisać do zeznania (w kol. c) faktycznie poniesione wydatki. Do odliczania kosztów uzyskania przychodów nie majÄ… natomiast w ogóle prawa osoby:- wykonujÄ…ce czynnoÅ›ci zwiÄ…zane z peÅ‚nieniem obowiÄ…zków spoÅ‚ecznych i obywatelskich,- należące do skÅ‚adu zarzÄ…dów, rad nadzorczych, komisji lub innych organów stanowiÄ…cych osób prawnych,- wykonujÄ…ce dziaÅ‚alność na podstawie kontraktu menedżerskiego lub umowy o podobnym charakterze. Od tego, jakie koszty uzyskania przychodów podatnik wpisze w tym wierszu, zależeć bÄ™dzie wysokość dochodu (lub straty). Ten bowiem ustala siÄ™, odejmujÄ…c od przychodów koszty. Ujemny wynik oznacza poniesienie straty, którÄ… należy wpisać w kol. e. W kol. f podatnik poda sumÄ™ zaliczek pobranych przez pÅ‚atników, a wykazanych przez nich w poz. 35, 38, 42, 45, 49 i 52 informacji PIT-8B oraz poz. 61 informacji PIT-11.
Prawa autorskie
Przychody objęte prawami autorskimi należy wykazać w kolejnym wierszu (nr 4) części F. Wpisuje się tam sumę przychodów uzyskanych z tych praw i innych praw majątkowych podanych przez płatników w poz. 53 informacji PIT-8B oraz poz. 62 informacji PIT-11. Chodzi w szczególności o przychody z praw autorskich i praw pokrewnych, praw do projektów wynalazczych, znaków towarowych i wzorów zdobniczych, w tym również z odpłatnego zbycia tych praw, do których stosuje się z reguły wyższe niż do umów zlecenia koszty uzyskania przychodów. Koszty te podatnicy znajdą w poz. 54 informacji PIT-8B i poz. 63 informacji PIT-11. W przypadku praw majątkowych koszty uzyskania przychodów wynoszą 50 proc. przychodu uzyskanego z tytułu:
- zapłaty za przeniesienie prawa własności projektu wynalazczego topografii układu scalonego, znaku towarowego lub wzoru zdobniczego przez pierwszego właściciela,
- opłaty licencyjnej za przeniesienie prawa stosowania projektu wynalazczego, topografii układu scalonego, znaku towarowego lub wzoru zdobniczego, otrzymanej w pierwszym roku trwania licencji od pierwszej jednostki, z którą zawarto umowę licencyjną,
- korzystania przez twórców z praw autorskich i praw pokrewnych w rozumieniu odrębnych przepisów lub rozporządzania przez nich tymi prawami; koszty te są obliczane od przychodu pomniejszonego o potrącone przez płatnika, ze środków podatnika, w danym miesiącu składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, których podstawę wymiaru stanowi ten przychód.
I w tym przypadku podatnik ma prawo podać w zeznaniu koszty jeszcze wyższe – o ile posiada dowód na to, że faktycznie poniósÅ‚ wydatki od nich wiÄ™ksze. Wówczas może te wydatki uznać jako koszty i ich kwotÄ™ wpisać w kol. c wiersza nr 4. Dalsze wypeÅ‚nianie jego kolumn – tj. ustalanie dochodu lub straty - odbywa siÄ™ wedÅ‚ug takiej samej zasady, jak w przypadku wczeÅ›niej wspomnianych źródeÅ‚ przychodów. JeÅ›li chodzi o zaliczki, to ich kwoty pÅ‚atnicy podajÄ… w poz. 56 PIT-8B oraz poz. 65 informacji PIT-11).
Inne źródła
Tym poświęcony jest ostatni wiersz. Muszą go wypełnić osoby, które osiągnęły przychody, (od których płatnik pobrał zaliczki) m.in. z tytułu:
· dniówek obrachunkowych i udziałów w dochodzie podzielnym rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub innej spółdzielni zajmujÄ…cej siÄ™ produkcjÄ… rolnÄ… oraz zasiÅ‚ków pieniężnych z ubezpieczenia spoÅ‚ecznego,
· zasiÅ‚ków pieniężnych z ubezpieczenia spoÅ‚ecznego wypÅ‚aconych przez organ rentowy,
· należnoÅ›ci za pracÄ™ przypadajÄ…cych tymczasowo aresztowanym oraz skazanym,
· Å›wiadczeÅ„ wypÅ‚aconych przez organ zatrudnienia z Funduszów: Pracy oraz Gwarantowanych ÅšwiadczeÅ„ Pracowniczych,
· stypendiów.
Przychody z tych źródeł płatnicy podają w poz. 57 informacji PIT-8B, poz. 40, 49, 52, 55, 66 informacji PIT-11 oraz informacji PIT-11A. Niektórzy podatnicy wypełnią ten wiersz na podstawie kwoty podanej w informacji PIT-8S, tj. informacji o wysokości wypłaconego stypendium. Ci, którzy otrzymają PIT-8S od więcej niż jednego płatnika, muszą samodzielnie obliczyć kwotę podlegającą opodatkowaniu.
Przypomnijmy, że w 2002 r. od podatku zwolnione byÅ‚y stypendia dla uczniów i studentów, których wysokość i zasady udzielania zostaÅ‚y okreÅ›lone w uchwale organu stanowiÄ…cego jednostki samorzÄ…du terytorialnego, oraz stypendia dla uczniów i studentów przyznane przez fundacje lub stowarzyszenia na podstawie regulaminów zatwierdzonych przez organy statutowe udostÄ™pnionych do publicznej wiadomoÅ›ci za pomocÄ… internetu, Å›rodków masowego przekazu lub wykÅ‚adanych (wywieszanych) dla zainteresowanych w pomieszczeniach ogólnie dostÄ™pnych – do wysokoÅ›ci nie przekraczajÄ…cej miesiÄ™cznie (łącznie od wszystkich pÅ‚atników) kwoty 380 zÅ‚. Tym samym stypendia przekraczajÄ…ce miesiÄ™cznie kwotÄ™ zwolnionÄ… podlegajÄ… podatkowi dochodowemu. Stypendysta, który otrzyma wiÄ™cej niż jeden PIT-8S sumuje kwoty zwolnione w danym miesiÄ…cu i sprawdza, czy zsumowana dla danego miesiÄ…ca kwota przekracza 380 zÅ‚. NadwyżkÄ™ ponad tÄ™ kwotÄ™ z poszczególnych miesiÄ™cy trzeba wykazać w zeznaniu. WypeÅ‚niajÄ…c kol. c wiersza dotyczÄ…cego przychodów z innych źródeÅ‚ podatnik powinien wiedzieć, że w przypadku niektórych przychodów takich kosztów siÄ™ nie uwzglÄ™dnia. Dotyczy to: - dniówek obrachunkowych i udziałów w dochodzie podzielnym rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub innej spółdzielni zajmujÄ…cej siÄ™ produkcjÄ… rolnÄ… oraz zasiÅ‚ków pieniężnych z ubezpieczenia spoÅ‚ecznego,
- zasiłków pieniężnych z ubezpieczenia społecznego wypłaconych przez organ rentowy,
- należności za pracę przypadających tymczasowo aresztowanym oraz skazanym,
- świadczeń wypłaconych przez organ zatrudnienia z Funduszów: Pracy oraz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych,
- stypendiów.
Kwoty dochodu lub straty podatnik oblicza sam. Natomiast ostatnią kolumnę (f), dotyczącą wpłaconych zaliczek na podatek, wypełnia na podstawie informacji PIT-8B (poz. 59), PIT-11 (poz. 42, 51, 54, 57, 68) oraz PIT-11A.
Wiersz ten muszą wypełnić też osoby, których obowiązkiem jest dodać do ubiegłorocznych dochodów odliczone w poprzednich latach od dochodu wydatki poniesione na własne cele mieszkaniowe lub budownictwo wielorodzinne na wynajem, czyli odliczenia, do których utracili prawo. Dotyczy to:
- wycofania ze spółdzielni mieszkaniowej wkładu mieszkaniowego lub budowlanego, wniesionego od 1 stycznia 1992 roku,
- całkowitej zmiany przeznaczenia lokalu lub budynku z mieszkalnego na użytkowy,
- otrzymania zwrotu uprzednio odliczonych wydatków (z wyjątkiem, gdy zwrócone kwoty zostały zaliczone do przychodów podlegających opodatkowaniu),
- wycofania z kasy mieszkaniowej zgromadzonych oszczędności, z wyjątkiem gdy wycofana kwota, po określonym w umowie o kredyt kontraktowy, okresie systematycznego oszczędzania została wydatkowana zgodnie z celami systematycznego oszczędzania na rachunku prowadzonym przez kasę,
- przeniesienia uprawnienia do rachunku oszczędnościowo-kredytowego na rzecz osób trzecich, z wyjątkiem dzieci własnych lub przysposobionych,
- zaistnienia zdarzeń dotyczących utraty prawa do ulgi z tytułu budownictwa wielorodzinnego na wynajem, o których mowa w art. 26 ust. 10 ustawy, w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2001 r., w tym także zbycia działki pod budowę budynku wielorodzinnego z przeznaczeniem znajdujących się w nim lokali mieszkalnych na wynajem.
Doliczenia te należy wpisać w kol. b i odpowiednio w kol. d, a kwoty te powinny wynikać z zeznań podatkowych złożonych za lata ubiegłe.
Ostatni wiersz (“Razem”) jest sumÄ… wszystkich wczeÅ›niejszych, a wykazany w nim dochód ze wszystkich uwzglÄ™dnionych w tej części źródeÅ‚ przychodów podatnika staje siÄ™ podstawÄ… do dalszych obliczeÅ„ dokonywanych w zeznaniu i wpÅ‚ywajÄ…cych na jego ostateczny wynik.
Odliczamy od dochodu
Pierwsze odpisy od dochodu zaczynają się w częśći G. W poz. 99 (podatnik) i 100 (małżonek) podaje się zapłacone w ub.r. składki na ubezpieczenia społeczne. To pierwsze kwoty, które obniżają dochód przed opodatkowaniem. Należy przy tym zwrócić uwagę, że już w następnych pozycjach (101 i 102) trzeba wpisać jego wysokość po odjęciu tych składek.
Zgodnie z przepisami odliczeniu podlegają składki:
· potrÄ…cone w roku podatkowym przez pÅ‚atnika ze Å›rodków podatnika na ubezpieczenia emerytalne, rentowe oraz ubezpieczenie chorobowe, z tym że w przypadku podatników osiÄ…gajÄ…cych przychody z tytuÅ‚u czÅ‚onkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub innej spółdzielni zajmujÄ…cej siÄ™ produkcjÄ… rolnÄ…, tylko w części obliczonej od przychodu podlegajÄ…cego opodatkowaniu (pÅ‚atnik wykazuje potrÄ…cone skÅ‚adki w informacjach: PIT-8B w poz. 66 oraz PIT-11 w poz. 73),
· zapÅ‚acone w roku podatkowym bezpoÅ›rednio przez podatnika na wÅ‚asne ubezpieczenia emerytalne, rentowe, oraz ubezpieczenie chorobowe.
Nie można natomiast odliczyć składek:
· odliczonych od przychodów na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczaÅ‚towanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiÄ…ganych przez osoby fizyczne (Dz.U. nr 144, poz. 930 z późn. zm.),
· których podstawÄ™ wymiaru stanowi dochód (przychód) wolny od podatku dochodowego na podstawie art. 21 i 52 ustawy.
Zasadą jest ponadto, że kwota odliczanych składek na ubezpieczenia społeczne nie może przekroczyć kwoty dochodu wykazanej w części F. Wyższej zatem nie można wpisać.
Kolejne wiersze części G wiążą siÄ™ z ulgami podatkowymi. Poz. 103 i 104 wypeÅ‚niajÄ… podatnicy korzystajÄ…cy z odliczeÅ„ od dochodu wykazanych w załączniku PIT/O. Również te odpisy nie mogÄ… być wyższe od kwoty dochodu, z tym że w tym przypadku od dochodu pomniejszonego o skÅ‚adki na ubezpieczenie spoÅ‚eczne. Kolejne wiersze to miejsce na odliczenia mieszkaniowe, w tym odsetki od kredytu (pożyczki) udzielonego podatnikowi na sfinansowanie inwestycji majÄ…cej na celu zaspokojenie wÅ‚asnych potrzeb mieszkaniowych, wykazane w części B.1 załącznika PIT/D. Najpierw wpisuje siÄ™ wÅ‚aÅ›nie te odsetki (w poz. 105), a kwota tego odliczenia nie może przekroczyć kwoty dochodu wykazanej w poz. 101 po odliczeniu kwoty z poz. 103 (czyli odpisów z załącznika PIT/O). W przypadku małżonków wnoszÄ…cych o łączne opodatkowanie dochodów, odliczenie odsetek od kredytu nie może przekroczyć sumy kwot z poz. 101 i 102 pomniejszonej o kwoty z poz. 103 i 104 – czyli sumy ich dochodów pomniejszonej o powyższe odpisy.
Dopiero w następnej kolejności wykazuje się inne wydatki mieszkaniowe obniżające dochód, a i one nie mogą być wyższe od dochodu, pomniejszonego o wykazane we wcześniejszych rubrykach odpisy. Ulgi mieszkaniowe mają jednak to do siebie, że kwoty przysługujących odpisów przekraczające dochód, mogą być odliczone w latach następnych. W tym przypadku te kwoty do odliczenia w przyszłości należy podać w poz. 108.
Dochód, który wynika ze wszystkich powyższych obniżek podaje siÄ™ w poz. 109 części G. JeÅ›li ktoÅ› nie korzysta z odliczeÅ„ wykazywanych w tej części, pola przeznaczone na te odpisy pozostawia puste (nie musi wpisywać zera), podajÄ…c jedynie - tam gdzie tego wymagajÄ… adnotacje zawarte w tej części zeznania – kwotÄ™ dochodu. Podaje siÄ™ jÄ… w poz. 101 i 102 oraz w poz. 109. Dochód z poz. 109 bÄ™dzie podstawÄ… obliczenia podatku.
Obliczamy podatek
Podstawą obliczenia podatku dla podatników rozliczających się:
· indywidualnie - jest kwota z poz. 109 (którÄ… trzeba zaokrÄ…glić do peÅ‚nego zÅ‚otego),
· wspólnie z małżonkiem - jest poÅ‚owa kwoty z poz. 109 (także po zaokrÄ…gleniu do peÅ‚nego zÅ‚otego),
· w sposób przewidziany dla osób samotnie wychowujÄ…cych dzieci - jest poÅ‚owa kwoty z poz. 109 (po zaokrÄ…gleniu do peÅ‚nego zÅ‚otego).
Podstawę obliczenia podatku należy wpisać w poz. 110. Dochód do opodatkowania zaokrągla się do pełnego złotego w ten sposób, że kwoty mniejsze niż 50 groszy pomija się, a 50 i więcej groszy podwyższa się do pełnych złotych. Podatek natomiast oblicza się według trzystopniowej skali, którą przedstawiamy w części poświęconej zeznaniom PIT-36.
Podatek obliczony według skali wpisuje się w poz. 111, z tym że podatnicy rozliczający się:
· wspólnie z małżonkiem - mnożą tak obliczony podatek przez dwa i dopiero wpisujÄ… w poz. 111,
· w sposób przewidziany dla osób samotnie wychowujÄ…cych dzieci - także mnożą przez dwa i potem wpisujÄ… w poz. 111 zeznania.
Nie w każdym przypadku wykazana w poz. 111 kwota kończy obliczenie podatku. Niektóre osoby muszą go zwiększyć, dokonując do niego doliczeń. Taki obowiązek nakłada na nie art. 6 ustawy z dnia 21 listopada 2001 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz.U. nr 134, poz. 1509 z późń. zm.) oraz art. 45 ust. 3a ustawy. Ten, kogo to dotyczy, wypełni wobec tego poz. 112. Chodzi o podatników, którzy:
1) skorzystali z odliczeń od podatku z tytułu wydatków poniesionych na własne potrzeby mieszkaniowe, a następnie w roku podatkowym:
· wycofali ze spółdzielni wniesiony wkÅ‚ad mieszkaniowy lub budowlany,
· w caÅ‚oÅ›ci zmienili przeznaczenie lokalu lub budynku z mieszkalnego na użytkowy,
· otrzymali zwrot odliczonych wydatków po roku, w którym dokonali odliczeÅ„, z wyjÄ…tkiem gdy zwrócone kwoty zostaÅ‚y zaliczone do przychodów podlegajÄ…cych opodatkowaniu,
· wycofali oszczÄ™dnoÅ›ci z kasy mieszkaniowej, z wyjÄ…tkiem, gdy wycofanÄ… kwotÄ™ po okreÅ›lonym w umowie o kredyt kontraktowy okresie systematycznego oszczÄ™dzania wydatkowali zgodnie z celami systematycznego oszczÄ™dzania na rachunku prowadzonym przez tÄ™ kasÄ™,
· przenieÅ›li uprawnienia do rachunku oszczÄ™dnoÅ›ciowo-kredytowego na rzecz osób trzecich, z wyjÄ…tkiem dzieci wÅ‚asnych lub przysposobionych,
· zbyli grunt lub prawo wieczystego użytkowania gruntu
2) w roku podatkowym otrzymali zwrot uprzednio zapłaconych i odliczonych składek na powszechne ubezpieczenie zdrowotne.
Dopiero po dokonaniu doliczeÅ„ z powyższych tytułów zobowiÄ…zani do nich podatnicy mogÄ… – tak, jak i pozostali – wypeÅ‚nić poz. 113, gdzie wpisuje siÄ™ ostateczna kwotÄ™ podatku. W przypadku osób, które doliczeÅ„ nie muszÄ… dokonywać, bÄ™dzie to taka sama kwota, jak podana wczeÅ›niej w poz. 111.
Zmniejszamy podatek
Obniżenie podatku zaczynamy od poz. 114 i 115. Tu wpisuje się składki na powszechne ubezpieczenie zdrowotne.
Odliczeniu od podatku podlega składka na powszechne ubezpieczenie zdrowotne:
· pobrana w roku podatkowym przez pÅ‚atnika zgodnie z przepisami o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym i wykazana przez pÅ‚atnika w imiennych informacjach: PIT-8B (poz. 67), PIT-11 (poz. 74) oraz PIT-40A/11A (poz. 33),
· opÅ‚acona w roku podatkowym bezpoÅ›rednio przez podatnika zgodnie z przepisami o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym.
Odliczeniu nie podlegają składki:
· odliczone od zryczaÅ‚towanego podatku dochodowego, na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczaÅ‚towanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiÄ…ganych przez osoby fizyczne,
· których podstawÄ™ wymiaru stanowi dochód (przychód) wolny od podatku dochodowego na podstawie art. 21 i 52 ustawy.
Kwotę składki do odliczenia od podatku podatnik określi na podstawie dokumentów stwierdzających jej opłacenie.
Odpisy składek (wykazane w poz. 114) nie mogą przekroczyć kwoty z poz. 113, czyli kwoty podatku. W przypadku łącznego opodatkowania dochodów małżonków, kwoty podatku nie może przekroczyć suma odliczeń ich składek wpisanych w poz. 114 i 115.
Kolejne ulgi
Następne odliczenia to odpisy z tytułu ulg, z których podatnik korzysta i które wykazuje w załączniku PIT/O. I w tym przypadku odpisy (które należy wpisać w poz. 116, a przy wspólnym rozliczeniu małżonków także w poz.. 117) nie mogą przekroczyć kwoty podatku, z tym że pomniejszonej o kwotę składek na kasy chorych.
Podobnie, jak w przypadku odliczeń od dochodu, również w tej części zeznania odliczenia mieszkaniowe są ostatnimi. I oczywiście odpisy te nie mogą przekroczyć kwoty z poz. 118, czyli kwoty podatku pomniejszonego o składki ubezpieczeniowe i ulgi wykazane w załączniku PIT/O. W przypadku jednak ulg mieszkaniowych, nadwyżka odpisu ponad kwotę podatku (czyli odliczenie, które nie znalazło pokrycia w podatku) może być odliczona w latach następnych. Odpowiednią kwotę należy wpisać w zeznaniu w poz. 121.
Niedopłata lub nadpłata
To wyniknie z wypełnienia części J. Najpierw trzeba w niej podać podatek po wszelkich doliczeniach i odliczeniach. Podatek wpisuje się po zaokrągleniu do pełnych dziesiątek groszy -
kwoty wynoszące mniej niż 5 groszy pomija się, a 5 i więcej groszy podwyższa się do pełnych dziesiątek groszy. W następnej rubryce wpisuje się sumę zaliczek pobranych przez płatników, a w kolejnych oblicza różnicę między podatkiem i zaliczkami. W poz. 124 wpisuje się kwotę do zapłaty, a w poz. 125 nadpłatę. Tam, gdzie wynik odejmowania jest ujemny, należy wpisać zero.
Zgodnie z art. 45 ust. 4 ustawy, podatnicy, na których ciąży obowiązek złożenia zeznania, są obowiązani w terminie do 30 kwietnia 2003 r., wpłacić różnicę pomiędzy podatkiem należnym od dochodu wynikającego z zeznania a sumą zaliczek pobranych przez płatników.
Podpisy
Zeznanie należy podpisać. Inaczej nie będzie ważne. Podpisy składa się w części L, wcześniej natomiast podaje się adres dla celów korespondencji. Część tę wypełniają również cudzoziemcy, którzy po dniu złożenia zeznania zamierzają opuścić Polskę. W tym przypadku należy podać adres nowego miejsca zamieszkania lub pobytu po dniu złożenia zeznania. W części tej można też podać swój numer telefonu, faxu, e-mail. Nie jest to jednak obowiązkowe.