Różne przykłady obcości w wybranej literaturze różnych epok.

Jako przykład obcości wybrałam motyw samotności. Samotność jest to życie, przebywanie w odosobnieniu, brak towarzystwa, rodziny. Człowiek pozbawiony kontaktu z innym ludźmi jest najczęściej niespełniony i nieszczęśliwy. Wielu twórców literackich opisuje w swoich utworach ludzi samotnych. Najczęściej poszukują oni sensu życia. Swoje odizolowanie traktują jako największą z kar, jakie mogły ich dotknąć. Samotność nie polega jednak jedynie na braku kontaktu z ludźmi, można być przecież samotnym wśród tłumów. Tacy bohaterowie są najczęściej wybitnymi jednostkami, reprezentują inne niż wszyscy poglądy, są odrzucani i traktowani z pogardą przez innych. Nie można też zapomnieć o bohaterach, którzy sami wybrali sobie życie w samotności. Ich działanie ma najczęściej na celu realizacje jakiegoś zamierzonego celu, jak walka o wolność narodu lub przestrzeganie praw bożych lub moralnych.

Pierwszym utworem, w który występuje motyw samotności jest antyczny „Mit o Prometeuszu”. Tytułowy bohater ulepił człowieka z gliny zmieszanej ze łzami i tchną w niego dusze z ognia niebieskiego. Człowiek jednak był słaby, nagi i nie umiał się bronić. Prometeusz pragnąc mu pomóc, wykradł bogom ogień niebieski i zaniósł go ludziom na ziemi. Od tej pory mogli się ogrzać i ugotować posiłek. Bohater przez cały czas działał samotnie i bezinteresownie. Poświęcił się dla człowieka, a za swoje postępowanie został srogo ukarany. Jest przykładem skrajnego i bolesnego poświęcenia dla ludzkości. Do dziś istnieje pojęcie prometeizmu, poświęcania się dla innych, samotnej walki dla dobra innych skazał samego siebie na samotność. Jego postawa jest godna pochwały i naśladowania.

Kolejnym utworem zawierającym motyw samotności jest pochodząca także z antyku „Antygona” Sofoklesa. Tytułową bohaterką była córka Edypa, siostrą Polinejkesa i Eutaklesa. Nowy władca Teb- Kreon rozkazał pochować Eutaklesa z wszelkimi honoramia, a natomiast ciało Polinejkesa pozostawić na pastwę losu. Antygona nie mogła się z tym pogodzić, jednakowo kochała braci i uważała, że obaj zasługują na godny pochówek. Nie mogła znieść myśli, że ciało Polinejkesa zostawione zostało na pożarcie zwierzętom. Bohaterka nie chciała także przeciwstawić się prawom boskim nakazującym grzebanie ciał zmarłych. Nikt inny jednak, włączjąc w to siostrę Ismenę, nie podzielał jej zdania. Była ona samotna ze swoimi poglądami. Musiała wię samotnie walczyć o przestrzeganie praw. Kilkakrotnie prosiła Kreona, by zmienił swoje zdanie, ponieważ próby te nie przyniosły skutku postanowiła sama, bez zezwolenia, pochować zwłoki brata. Za ten czyn skazana została na zamurowanie wewnątrz jaskini jednak nie mogąc dłużej wytrzymać popełniła samobójstwo. W utworze ukazana jest samotna walka o przestrzeganie praw, które zdaniem bohaterki są więcej warte niż prawa wydane przez ludzi. Walka ta jednak kończy się dla niej tragicznie. Samotność Antygony spowodowana została przez głupie i nieprzemyślane rozkazy władcy, jest więc konsekwencją ludzkiej niedoskonałości. Uważam, że postawa Antygony godna jest podziwu, poświęciła ona bowiem swoje życie dla idei, w którą wierzyła, a do takiego poświęcenia gotowych jest bardzo mało ludzi.

Następnym utworem, w którym można odnaleźć motyw samotności jest „Makbet” Szekspira. Tytułowy bohater był wasalem króla Szkocji, posiadał wiele cech średniowiecznego rycerza. Po spotkaniu z czarownicami odmienił się, obudziły się w nim skryte marzenia o koronie, a jego celem stało się zdobycie tronu. Początkowo brzydził się zbrodnią, była ona dla niego czymś zupełnie abstrakcyjnym i niemożliwym do popełnienia. Uległ jednak namowom żony, chciał jej udowodnić, że jest prawdziwym mężczyzną, mocnym, bezwzględnym. Po zabiciu Dankana i jego sług Makbeta dręczyły okropne wyrzuty sumienia. Pierwsza popełniona zbrodnia spycha wzorowego rycerza na drogę zła, czyniąc go mordercą żądnym krwi i tyranem zaślepionym władzą. Zdobytą koronę musiał bowiem odkupić łańcuchem kolejnych zbrodni, popełnianych z obawy przed ujawnieniem prawdy o królobójstwie. Staje się tyranem znienawidzonym przez lud. Stał się uosobieniem zła skazanym tylko i wyłącznie na samotność. Koszmary, halucynacje, zjawy i przewidzenia towarzyszyły mu do samego końca, wieszcząc nadchodząca zgubę- zbliżający się w imie Brinam w imię Boga wymierza mu sprawiedliwość.

Kolejnym utworem, w którym można odnaleźć motyw samotności jest utwór Marii Koncewiczowej „Cudzoziemka”. Jak sam tytuł wskazuje jest tu ukazana obcość głównej bohaterki w stosunku do swojej rodziny. Cała historia odbywa się w jednym dniu. Róża przypomina sobie swoje piękne i cudowne dzieciństwo, swobodę. Ma jednak złe doświadczenia związane z młodością - jest wyjazd z Tageaurodu oraz nieudana miłość do Michała. Przez wyjazd z ojczyzny utraciła barwę życia, poczuła się skrzywdzona i obca w Polsce. Czuł się oszukana, wyśmiewano ją przez jej imię i nietypową urodę. W Polsce wzięła ślub z Adamem synem burmistrza Nowego Miasta. Mieli troje dzieci, z którego jedno zmarło. Róża cierpiała bardzo, bo nie mogła zapomnieć Michała. Odrzuciła wszystko i wszystkich. Pogardzała innymi ludźmi, zazdrościł im szczęścia.

Ostatnim utworem w którym odnalazłam motyw samotności jest romantyczny „Konrad Wallenrod” Adama Mickiewicza. Głównym bohater, syn litewskiego rycerza, jako małe dziecko został uprowadzony przez krzyżaków, dorastał w obcym środowisku, pozbawionym miłości rodzicielskiej. Poczucie wyobcowania pogłębiał Halban, który swoimi opowieściami podsycał nienawiść i pragnienie zemsty. Tęsknota za ojczyzną i nauki litewskie sprawiły, iż przy nadarzającej się okazji młodzieniec powrócił do swych rodaków. Tam poją za żonę Aldone, córkę księcia Klejstuta. Jego szczęście nie trwało jednak długo. Świadomy potęgi zakonu Konrad przedostał się do wroga i podjął samotną walkę. Jako wielko mistrz krzyżacki doprowadził zakon do klęski, a następnie popełnił samobójstwo. Konrad jest bohaterem, którego działaniami rządzą silne emocje. Pragnienie zemsty, nienawiści skłaniają go do rezygnacji z ukochanej kobiety i podjęcia samotnej walki. Konrad poświęca honor, dumę i życie prywatne, aby wypełnić swoją misję. Dokonane przez niego wybory uniemożliwiają mu powrót do normalnego życia i szczęścia rodzinnego. Działając w konspiracji jako mistrz zakonny był osamotniony, przebywał wśród samych wrogów. Realizując swoje plany musiał zachowywać całkowitą tajemnicę, nie mógł ujawnić swych planów nawet żonie. Od imienia głównego bohatera powstał termin wallenrodyzm. Określa on postawę bohatera, który w imię racji patriotycznych zmuszony jest walczyć samotnie i podstępnie.

W literaturze różnych epok możemy odnaleźć najprzeróżniejsze oblicza samotności. Jedni bohaterowie są na nią skazani, inni sami ją wybierają. Bardzo często też samotność związana jest z jakimś rodzajem cierpienia. W dzisiejszych czasach także bardzo wielu ludzi jest samotnych. Człowiek samotny jest odizolowany, nie czuje kontaktu z ludzmi. Wszyscy ludzie mają swój własny kodeks, według którego żyją. Dla niektórych najważniejszą rzeczą w życiu są wartości taki jak miłość i przyjaźń. Jednak zdecydowana większość ludzi najbardziej ceni rzeczy materialne. Podążają oni za pieniądzem, karierą, sukcesami. Z czasem zapominają o rodzinie i stają się samotni, wyobcowani.