Ewolucja bohatera w utworach Adama Mickiewicza

W utworach A. Mickiewicza można zauważyć zmienność typu bohatera romantycznego. W zależności od stanu uczuć poety i wydarzeń z jego życia.
Wykreował on nową postawę bohatera romantycznego, który posiadał wielka indywidualność, bogatą psychikę, wszelkie uczucia (miłość, nienawiść, cierpienie, rozpacz)

Gustaw jest przykładem takiej postawy w twórczości Mickiewicza. Bohater zjawia się w noc zaduszną w domu księdza. Jest dziwacznie ubrany i przynosi ze sobą gałąź jodły- którą uważa za swojego przyjaciela. Sprawia wrażenie obłąkanego. Gustaw jest człowiekiem samotnym, tajemniczym i nieszczęśliwym kochankiem, popełnia on samobójstwo w wyniku zawodu miłosnego; jest to początkowy etap rozwoju twórczości Mickiewicza;

Konrad ("Dziady" cz III) jest natomiast jak gdyby przeciwieństwem Gustawa. Kocha on "cały naród", nie jedną osobę. W czasie swej rozmowy z Bogiem ("Wielka Improwizacja") odnosi się do niego z dumą i pychą, gdyż twierdzi, że jako twórca, ma w sobie cząstkę boskości. Chce być potężny jak Stwórca. Czuje się nieśmiertelny chce poprowadzić ludzi do wolności.

Kolejną postacią wykreowaną przez Adama Mickiewicza jest bohater wallenrodyczny. Jego pierwowzór stanowi Konrad Wallenrod – tytułowy bohater powieści poetyckiej . Konrad jest rycerzem. Żyje w średniowieczu. Za obronę służy mu głównie miecz, ale umie także posługiwać się rozumem Staje się jedyną nadzieją narodu. On, a nie kto inny może pokonać przeciwnika. Przypłaci to utratą rodziny i życia. Jak Prometeusz bierze na swoje barki cierpienie ogółu.

Jacek Soplica jest bohaterem dynamicznym. Z początku to zwykły hulaka, drobny szlachcic, który zyskiwał przyjaźń Stolnika tylko dlatego, iż miał poparcie dużej części drobnej szlachty. Kiedy "podano mu czarną polewkę”, gdy się oświadczył jego córce, obraził się i wyjechał. Soplica, aby odpokutować za grzechy młodości postanawia poświęcić się dla ojczyzny. Wstąpił do zakonu i jako ksiądz Robak dążył do przygotowania ogólnonarodowego powstania. Ponieważ w "Panu Tadeuszu" rody Horeszków i Sopliców łączą się i tworzą naród, w walce ze wspólnym wrogiem zapominają o swym sporze.